Midden in de Bolderbergse bossen lijkt de tijd trager te tikken. Het is er muisstil. Alleen de wind ruist door de bomen, de bladeren ritselen onder je voeten en in de verte luiden de klokken. Tussen het groen verschuilt zich een eeuwenoude kluis. De huidige bewoners zijn theoloog Jonas Slaats en zijn vrouw Barbara. Ze noemen zichzelf kluisbewaarders – in de moderne betekenis van het woord.
In de jaren 1670 vertrok Lambert Hoelen op pelgrimstocht. “Hij reisde naar Loreto, waar volgens de legende het huis staat waarin Maria geboren werd”, vertelt Jonas. “Bij thuiskomst bouwde hij in Bolderberg een replica van de Loretokapel, met aangrenzende kluis. Daar trok hij zich terug als kluizenaar. Anders dan het romantische beeld van de eenzame man, leefden kluizenaars zelden in complete afzondering. Het was een komen en gaan in de Kluis van Bolderberg: soms woonden er meerdere mensen samen, soms stond het gebouw een tijdje leeg.” In 2005 werd de Kluis gerenoveerd. Jonas en Barbara zijn de derde bewoners sinds de renovatie – en het eerste koppel ooit dat er zijn intrek neemt.
Jonas Slaats: 'In de Kluis mag het leven even pauzeren.'
Kluizenaar Jonas Slaats (c) Luc Daelemans / visitlimburg.beEen plek om te koesteren
“Onze voorganger was Pieter Stevens, een medestudent die ik leerde kennen tijdens mijn opleiding Theologie. Ik kwam weleens bij hem op bezoek, dus de unieke plek was me niet onbekend. Toen Pieter verhuisde, hebben Barbara en ik ons meteen kandidaat gesteld. Door hier te wonen, beschermen we het gebouw tegen verval en vandalisme. We bewaren de Kluis, net als haar geschiedenis en traditie, voor iedereen die nood heeft aan een adempauze. Dat vinden we heel belangrijk, want de Kluis is al eeuwenlang een toevluchtsoord voor mensen die met ziekte, verlies of levensvragen worstelen. De besloten sfeer in de kapel biedt rust in woelige tijden. Dat mogen we niet verloren laten gaan.”
Het leven op pauze
“Elke generatie heeft nood aan een plek om te ontsnappen aan de warrigheid van het leven. Vandaag misschien zelfs meer dan ooit.” Net als zijn voorgangers combineert Jonas dan ook een sobere, spirituele levensstijl met maatschappelijk engagement. “Wie nood heeft aan een gesprek, kan bij mij terecht. Ik zet thee, we zonderen ons af en ik luister. Daarnaast schrijf en spreek ik over existentiële en spirituele thema’s in boeken en podcasts.”
Niet elk bezoek hoeft met woorden gevuld te worden. “Jaarlijks vinden zo’n 30.000 bezoekers hun weg naar de stilte van de Kluis. Wandelaars, dagjestoeristen, passanten en buurtbewoners komen er vertragen. Ze steken een kaarsje aan, zoeken inspiratie of genieten van het uitzicht op Kasteel Terlaemen. Zo blijft de Kluis wat ze al altijd is geweest: een plek waar het leven even mag pauzeren.”
(Dit artikel verscheen in 'gast' nr. 13 (najaar 2026), met dank aan Visit Limburg)